Citizen Garden: een tuin op je parkeerplek

Citizen Garden: een tuin op je parkeerplek

Citizen Garden: een tuin op je parkeerplek


Voor hun garagedeur in het Belgische Schaarbeek (vlakbij Brussel), legden Leen en Xavier een mini-tuintje aan: hun eigen Citizen Garden. Dit is een verrijdbare oase van bloemen en plantjes, die zorgt voor verrassend groen in de straat. Hun tuin nodigt uit om even stil te staan, te bewonderen wat je ziet en in gesprek te gaan met je buren. Met dit idee maken Leen en Xavier hun buurt én de bijen blij!

Leen en Xavier in hun Citizen Garden in Schaarbeek (België)

Auto maakt plaats voor plant

Als ze een auto hadden, dan zou deze plek hiervoor gereserveerd zijn. Verdienen auto’s meer plek dan groen? Leen en Xavier vinden van niet. Hun tuin op wielen is daarvan het resultaat. Misschien heb je een vaste parkeerplek voor de deur, die je net als Xavier en Leen kunt vergroenen!



De Citizen Garden voor de garagedeur van Xavier en Leen

De straat is van de mensen

Xavier en Leen willen met hun voortuin laten zien dat de straat niet toebehoort aan de auto, maar aan mensen. Door kopjes koffie te drinken in tuintje hebben ze al de hele straat leren kennen. Hun initiatief inspireert intussen mensen in heel België en krijgt op allerlei plekken navolging.


Hoe zit het met ‘parking’ bij jou in de straat?

De volgende keer dat je buiten bent, kijk dan eens om je heen. Waar zie jij ruimte voor straatgroen?



Volg @citizen_garden op Twitter voor hun actuele updates!

Binnenkort verschijnt ons boek!

Binnenkort verschijnt ons boek!

Binnenkort verschijnt ons boek!


Als trouw onderdeel van onze Guerrilla Gardeners-troepen kan het je niet zijn ontgaan: al maanden schrijven we aan een Guerrilla Gardeners handboek! Een praktisch handboek voor buurtvergroeners, dat gaat het worden. We schreven, met onmisbare hulp van een aantal van jullie, paaagina’s vol met tips, inspiratie en groen doen in je eigen stad!


Het proces

Jenny is in mei begonnen met schrijven en nu, eind november is de tekst in principe af! Het was een ontzettend gaaf proces, om zo’n boek te zien ontstaan en groeien onder je eigen vingers. Intussen ligt de eerste versie van de volledige tekst bij de eindredacteur en ook dat is een fijne gedachte 🙂

Als alle puntjes op de i staan, hoeft enkel nog de eindopmaak en vormgeving te gebeuren. Spannend hoe het eruit komt te zien! We zijn momenteel mooie foto’s aan het uitzoeken die passen bij de tekst. We kregen input uit het hele land, zoals De Groene Buurvrouw en Nienke Plantinga van Avontuurlijk Tuinieren.


In de catalogus van KNNV Uitgeverij

We vinden het ontzettend tof dat onze uitgever, KNNV Uitgeverij, het boek heeft opgenomen in de voorjaarscatalogus. Er is een kleurrijke bladzijde gewijd aan ons handboek en wij hopen natuurlijk dat zoveel mogelijk mensen ons boek straks weten te vinden.

Guerrilla Gardeners in de catalogus van KNNV Uitgeverij

Op de hoogte blijven?

Wil jij graag op de hoogte blijven en als eerste kunnen bestellen zodra het boek helemaal af is? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief. Zo ontvang je als eerste de laatste updates. We vertellen het je natuurlijk direct als je het boek kunt kopen!


Wandelende bomen

Wandelende bomen

Wandelende bomen


In het Duitse Stuttgart lopen er bomen door de stad. Huh? Jazeker, een parade van bomen wandelt al twee jaar door de straten. Het project ‘Wanderbaumallee’ is een vriendelijk protest tegen de huidige inrichting van de stad en de afwachtende houding van de overheid als het gaat om groen.

Wandelende bomen in Stuttgart (Copyright 2020 – Wanderbaumallee-Stuttgart)

Zo werkt het!

Dit is hoe het werkt: de bomenparade bestaat uit tien bomen en een aantal bijvriendelijke bloemperkjes op wielen, die in een vrolijke optocht door de stad trekt. Geholpen door stadsbewoners natuurlijk! De tuintjes staan steeds een maand lang op een bepaalde plek, voordat de bewoners van de volgende stadsbuurt ze oppakken om naar een nieuwe grijze plek te verhuizen. In twee jaar tijd heeft de bomenparade 30 kilometer door Stuttgart gewandeld, 11 verschillende wijken bezocht en zijn er 20 bomen vast geplant.


Permanent groen

Ja, tijdens het project worden er ook bomen vast geplant, want dat is het uiteindelijke doel. Stadsbewoners maken eerst kennis met de positieve effecten van groen in de stad. Vervolgens zorgen de initiatiefnemers ervoor dat stedelingen weten hoe ze permanent stadsgroen kunnen aanvragen. Het project is al gekopieerd naar meerdere steden in Duitsland en Oostenrijk en vanuit heel Europa komen aanvragen binnen. We gaan samen in de strijd tegen klimaatverandering door meer groen te laten oprukken in de steden!


Creatief omgaan met tijd en ruimte

De initiatiefnemers zien zichzelf als vriendelijk protest tegen de huidige inrichting van de stad en de afwachtende houding van de overheid. De ‘bomenparade’ zorgt ervoor dat bewoners op een creatieve manier omgaan met de publieke ruimte en niet afwachten, maar de stad zelf groen en gezond maken. Zo maken de stadsbewoners slim gebruik van de tijd die er zit tussen het bedenken en uitvoeren van een stadsproject. 

Zelf de handen uit de mouwen steken voor een gezonde, veilige en meer inclusieve stad, dat is waar het de activisten om draait. De mobiele tuintjes laten je op een nieuwe manier kijken naar de publieke ruimte. Op deze manier kun je zelf actie ondernemen tegen de klimaatcrisis, en tegelijkertijd de publieke ruimte opvrolijken.

De bedenkers van het project ‘Wanderbaumallee’ willen het liefst dat er nog veel meer bomen aan de wandel gaan. Daarom zijn ze heel open in het delen van informatie en inspiratie. 


Ook zo’n wandelend bos in je stad? Zorg ervoor dat het niet blijft bij een mooie droom. Zet de eerste stap!

Die stap hoef je natuurlijk niet alleen te zetten… Houd ons zeker in de gaten want wij hebben het spreekwoordelijke zaadje al geplant om hier in Nederland mee van start te gaan!


#4 Korenbloem – Boomspiegel Bestie

#4 Korenbloem – Boomspiegel Bestie

Boomspiegel Bestie

Het is herfst en de grond is nog lekker warm. Ook valt er steeds meer regen. Warmte en vocht: perfecte omstandigheden voor planten om zich lekker te nestelen. Ideaal weer dus om een aantal vaste planten uit te kiezen voor je boomspiegel. We lichten er vier voor je uit. Vandaag: de korenbloem.


#4 Korenbloem

Korenbloem

Centaurea cyanus

  • Bloeit: juni – september
  • Wordt 40 tot 60 cm hoog
  • Een inheemse plant

Het hemelsblauw van de korenbloem

De korenbloem is een inheemse, eenjarige plant die zo’n 30 tot 60 centimeter hoog wordt. De stengel is stevig en behaard en heeft smalle, lange bladeren. En dan de kleur! De hemelsblauwe bloem maakt de korenbloem superherkenbaar.

De korenbloem hoort bij de zogenoemde ‘akkerbloemen’: wilde bloemen die goed gedijen op de akkers. Vandaar dus die naam. Korenbloem heeft niet zoveel ruimte nodig en dus is een plekje tussen het graan ideaal. Je zult helaas steeds minder blauwe bloemen zien die de gele akkers opvrolijken. Tegenwoordig worden de granenmengsels voor de akkers namelijk gezuiverd, wat betekent dat de korenbloem vrijwel niet meer voorkomt op de akkers.

Gelukkig zijn er boeren die ervoor kiezen om aan de rand van hun akkers korenbloemen en andere akkerbloemen te zaaien. Hier komen vlinders, bijen en andere nuttige dieren op af. Goed voor de biodiversiteit én het ziet er prachtig uit.


De korenbloem is een makkelijke plant

Geen plaats meer op de akker? Gelukkig doet de korenbloem niet zo moeilijk: ook in je boomspiegeltuintje gedijt de bloem goed. Het belangrijkste is dat je een zonnig plekje zoekt waar het niet al te nat wordt. Kijk dus vooral naar de kant van de boom waar het meeste zon komt; daar wil je zaaien. O ja, als er al veel groeit op de plek waar je wilt zaaien, kan het zijn dat er te weinig licht bij de zaadjes kan. Zorg er dus voor dat je zaait op kale grond. Kort gemaaid gras kan ook, maar na het zaaien niet meer maaien natuurlijk.

Je kunt de korenbloem heel makkelijk uit zaad laten opkomen. Wil je hetzelfde jaar nog bloemen? Zaai dan in april of mei. Als je later in het jaar zaait, bijvoorbeeld in oktober, dan bloeit de bloem in de volgende lente. Je kunt korenbloem uit de hand zaaien, de zaadjes hoeven niet per sé onder de grond terecht te komen. Maar let op: vogels vinden de zaadjes lekker. Je kunt dus een (dun!) laagje aarde over de zaadjes leggen. En de korenbloem houdt niet van nat, maar wel van vochtig. Dat helpt bij het ontkiemen. Let er dus op dat de grond niet gortdroog is.

De korenbloem is eenjarig, maar zaait zichzelf aan het einde van de zomer uit. Het jaar erop heb je dus als het goed is gewoon weer bloei.


De verzorging is supersimpel

Op de akker wordt de korenbloem beschermd door het hoge gras. Plant je de bloem in een boomspiegel of in de berm, dan is de bloem kwetsbaarder. Zeker als de bloem flink de hoogte in schiet, dan is de kans dat de bloem knakt groter als er geen bescherming is. Kijk dus of je een beschut plekje kunt vinden voor het zaaien. In de buurt van andere planten bijvoorbeeld, of naast een haag of muurtje.

Verder heb je naar de korenbloem niet veel omkijken. Behalve als je de tijd meerekent die je nodig hebt om de blauwe bloem te bewonderen. Je kunt de bloem trouwens ook makkelijk in huis halen: oogsten ‘m als snijbloem. Zet de korenbloem in een vaasje en je haalt de hemel in huis. Op z’n minst toch de kleur.


Eetbaar

Bijen, hommels en vlinders voeden zich met de nectar van de korenbloem; het is een echte drachtplant. Ook voor ons mensen zijn korenbloemen eetbaar. De smaak van de bloem is mild zoet. Durf je het eten niet aan, dan staat de bloem alsnog fantastisch op je bord: ter decoratie van je gerecht.


Leuk weetje: in de Griekse mythologie wordt centaur (= een figuur dat half mens, half paard is) Cheiron benoemd als de ontdekker van de helende kracht van de korenbloem. Hij gebruikte korenbloemen om zijn wond te stelpen, nadat hij was geraakt door een pijl die was gedrenkt was in het gif van de negenkoppige slang Hydra. Heb je een iets minder spectaculaire kwaal, dat biedt korenbloem wellicht ook soelaas. De gedroogde en gemalen korenbloem vind je regelmatig als ontstekingsremmer in geneeskrachtige kruidenmengsels.


Buurtbewoners beplanten hun geadopteerde boomspiegel in Utrecht

Boomspiegel Besties

We maakten een lijst van onze favoriete planten voor in een boomspiegel. Korenbloem is een favoriete inheemse plant, die goed groeit in een lichte boomspiegel.

Bekijk de hele lijst van Boomspiegel Besties hier.


Heb jij ook een favoriete guerrilla plant? We zijn heel benieuwd welke dat is! Laat je het weten in de opmerkingen onder dit artikel?

#3 Bosaardbei – Boomspiegel Bestie

#3 Bosaardbei – Boomspiegel Bestie

Boomspiegel Bestie

Het is herfst en de grond is nog lekker warm. Ook valt er steeds meer regen. Warmte en vocht: perfecte omstandigheden voor planten om zich lekker te nestelen. Ideaal weer dus om een aantal vaste planten uit te kiezen voor je boomspiegel. De komende weken lichten we er vier voor je uit.


#3 Bosaardbei

Bosaardbei

Fragaria vesca

  • Bloeit mei – juni en september – oktober
  • Wordt 25-30 cm hoog
  • Inheems
  • Vaste plant

Bosaardbei groeit graag op vochtige grond

Je kent ‘m wel: de bosaardbei. Een laag, groenblijvend plantje met rode ronde vruchtjes. Zoals de naam al doet verraden, groeit de bosaardbei graag in het bos. Of op een andere schaduwrijke plek waar het vochtig is. Je vindt ‘m veel aan bosranden of in parken, en ook jouw boomspiegeltuin kan heel goed dienst doen als ondergrond. Het plantje staat goed in de zon maar ook in (lichte) schaduw, zolang de bodem maar niet te droog is. Ondanks dat de bosaardbei houdt van humusrijke, vochtige grond, kun je het plantje prima aanplanten in een wat lichtere setting. Volle zon is minder goed. Zorg er sowieso voor dat de grond nooit helemaal uitdroogt.

Als je een bosaardbei plant, weet dan dat je er binnen de kortste keren heel veel van hebt. De plant maakt bovengrondse uitlopers waaraan weer nieuwe plantjes zich ontwikkelen. Zo heeft de aardbei vaak een boel babyplanten om zich heen. De bosaardbei vermenigvuldigt zich snel en duldt weinig tot geen andere planten in de buurt.

Leuk om te weten: de bosaardbei is niet de voorouder van onze tuinaardbei.


Smullen van de schijnvruchtjes

De bosaardbei bloeit in mei – juni, wat betekent dat je de vruchtjes in de zomer kunt plukken. Soms is er een tweede bloeiperiode in het najaar: september – oktober. Het is dus niet vreemd als je in de herfst een bosaardbei vindt tijdens je boswandeling. De vruchtjes zijn heerlijk als tussendoortje! Of eigenlijk moeten we zeggen: schijnvruchtjes; de pitjes zitten namelijk aan de buitenkant.

Schijnvrucht betekent echter niet dat je de bosaardbei niet kunt eten. Sterker nog, de aardbeitjes zijn fris en zoetzuur en rijk aan vitamine C. Ze zijn zeer geschikt voor fruitsiroop of jam. Ook de bladeren kun je eten: voeg ze toe aan je kruidenthee of eet ze als spinazie of in de salade. Er wordt zelfs gezegd dat de bosaardbei helpt tegen bloedend tandvlees en diarree… Dat mag je zelf gaan uitproberen.


Bosaardbei of schijnaardbei?

Het vruchtje van de bosaardbei is dus een schijnvrucht. Maar dan is er ook nog de schijnaardbei en dat is een heel andere plant. Hier geven we de verschillen aan, zodat je nooit meer hoeft te twijfelen. Maak je trouwens geen zorgen over het eten van de vruchtjes – zowel de aardbeitjes van de bosaardbei als van de schijnaardbei zijn eetbaar. Die van de schijnaardbei zijn alleen wat minder sappig. Niet giftig, dus.

  • Tijdens de bloei zie je het duidelijkste verschil. De bloesem van de schijnaardbei is geel, die van de bosaardbei is wit.
  • In de vruchtperiode zie je een ander groot verschil. De vruchtjes van de schijnaardbei staan omhoog. Bij de bosaardbei hangen de vruchtjes. Je ziet nu ook dat de schijnaardbei zijn vruchtje presenteert op een groot kroontje, terwijl de kelkblaadjes van de bosaardbei veel kleiner zijn.
  • De bladeren verschillen ook, maar daarvoor moet je wat beter kijken. De onderkand van de bladeren van de bosaardbei zijn zilverwit. De bladeren van de schijnaardbei zijn ook aan de onderkant groen.
  • Voor de echte liefhebber: ga eens kijken naar voortplanting. Bij de bosaardbei zul je zien dat de kleintjes door de lucht worden ‘geworpen’. De schijnaardbei blijft dichter bij de grond en schuift nieuwe uitlopers via de grond van zich af.

Leuk weetje: de aardbei is al sinds de prehistorie een geliefde plant. Het plantje was ooit het symbool van de heilige maagd Maria. In de Middeleeuwen representeerde de vrucht juist werelds genot. Tegenwoordig symboliseert het vruchtje, naast het ultieme zomergevoel, ook de perfecte vriendschap.


Buurtbewoners beplanten hun geadopteerde boomspiegel in Utrecht

Boomspiegel Besties

We maakten een lijst van onze favoriete planten voor in een boomspiegel. Check hier welke bloemen er naast de bosaardbei ook zeer geschikt zijn.

Bekijk de hele lijst van Boomspiegel Besties hier.


Heb jij ook een favoriete guerrilla plant? We zijn heel benieuwd welke dat is! Laat je het weten in de opmerkingen onder dit artikel?